Г. Сафаров отарлық революция

Г.И. Сафаров – нағыз фамилиясы Сафарян,
бірақ «Сафаров», «Егоров», «Володин» деген лақап
аттарымен танымал болған, әкесі армян, шешесі поляк
қызы, 1920 жылы арнайы тапсырмамен Ташкентке келіп,
Түркістандағы жалпытүркілік азаттық қозғалысын басып-
жаншу, Т.Рысқұлов ұйымдастырған Мұсылман Бюросы
мүшелерін қуғындау, жергілікті түркі-мұсылман және қазақ
қызметкерлерінің өзара қырқысын ұйымдастыруда аса
белсенділік танытқан адам. РК(б)П орталық комитетінің Түркістан бюросы (Түркбюро) — Ресей большевиктерінің Түркістандағы жоғары өкілетті басшы органнында 1920-21 жылдары жұмыс атқарды.

Өз қызметін Т.Рысқұловты Түркістаннан аластап, “рысқұловшыларды” қуғындаудан бастаған Түркістан бюросы Орталықтың Түркістан АКСР-не тікелей басшылық етуін жүзеге асырды. Партия және кеңес съездерін шақыруға, Түркістан АКСР-і Конституциясының қабылдануына (1920 жылы қыркүйек) басшылық етті.
Жаңа экономикалық саясат жүргізіп, жер-су реформасымен, байлар мен ауқаттылардың дүние-мүлкін тәркілеумен айналысты. Компартия бағытынан ауытқушыларды аяусыз жазалап, партия және кеңес аппаратын тегіс жат элементтерден тазарту ісін қадағалады. “Басмашылар” қозғалысын қарулы күшпен басу үшін ислам дініне, шариат пен жергілікті халықтың салт-дәстүріне қарсы күресті. Сонымен бірге мұсылмандарды өз жағына тарту үшін уақытша шегіністерге баруға да мәжбүр болды. 1922 жылдың жазында Түркістан АКСР-і аумағында мешіттер мен медреселерге қарасты жерлер (вакуфтар) қайтарылды, қазылар мен билер соттарының қайта ашылуына рұқсат берілді. Түркістан бюросы 1922 ж. мамырда РК(б)П орталық комитетінің ортаазиялық бюросы болып қайта құрылды.

Орталық Комитеті Түркі халықтары
коммунистерінің ІІ кеңесінде ұлт мәселесі бойынша
жасалатын негізгі баяндаманы Кремльдің Түркістандағы
эмиссарлық органы – Түрікбюроның мүшесі Г.И. Сафаровқа
тапсырады
Кеңесте Г.И.Сафаровтың ұлт мәселесі бойынша жасаған
баяндамасын талқылауға түркі республикаларынан
келген көптеген коммунистер қатынасқан, бірақ олардың
көпшілігі өз ойларын ашық айтпай, жалпылама пікірлермен
шектелген. Түркістанда жүргізіліп жатқан ұлттық саясатқа
қатысты баяндамашымен ымыраға келмейтін көзқараста
болған Т.Рысқұлов, Г.И.Сафаровтың ұлт мәселесі бойынша
жасаған «теориялары» мен тұжырымдарына қирата соққы
береді. Т.Рысқұлов баяндамадағы жалғандықты ашып
көрсетеді.

Колонизаторлар байырғы кедейлердің шынайы көшбасшыларына, олармен тең болатын жолдастарына мұқтаж емес еді. Олар аудармашыларға және «полицейлерге» мұқтаж болды.
Бұл туралы РСФСР Орталық атқарушы комитетінің және РКП Орталық комитетінің атынан келген Мәскеуден келген Шалва Элиава, Георгий Сафаров және басқа да большевиктердің айтуынша, Түркістандағы азаматтық тұрғындардың ең нашар түрлерінің қолданылуы орын алды. (Г.Сафаров «Колониалдық революция: Түркістанның тәжірибесі», Госиздат, Мәскеу, 1921, 108 бет).
Мұстафа Шоқай «Кеңестік билік астындағы Түркетстан» Оксфорд, 1986

Георгий Сафаров, большевиктер ортада белгілі адам, орталық билік органдарының атынан Түркістанға инспекциялық сапарын жасады, келесіні хабарлайды. «Түркістан Poor мұсылман халық, нан айырылған елдің басқару барлық қатысу, кесіп ... New Town (орыс төрттен) аштық ескі қала (мұсылман төңірегі) мен ауылдарды (мұсылман селолардың) ұшырайды және онда реквизициялау және тәркілеу режимін енгізеді. Осы себепті, аштыққа қарсы күрес қабілетсіз мұсылмандардың жаппай өлім «(қараңыз. Г. Сафаров отарлық революция. Түркістан тәжірибесі. М., 1921) бар. Блокада нәтижесінде мұсылман халқы шығынға ұшырады, ол ресми деректерге сәйкес 1918-1919 жж. зақымданған фигураларда - 1 114 000 өлім тіркелді

Түркістан қаласында бастапқы «қазан ерлік кезең» кейбір көмек. . 109-бетте кітап Георгий Сафаров «отарлық революция» (ТӘЖІРИБЕ Түркістан) бір рет мені осында кесілетін астам, біз былай деп оқимыз: - ұран партиясының (большевиктер) үшін, басқа тараптардың болмаған кезде айтарлықтай идеясын қажетінсіз mladosarty (өзбектер) болып табылады біздің партия. Трейдерлер мен аудармашылар, кім, «ұлтты мойындай жоқ» ерікті және мәжбүрлеп Протеже Колонизаторы болды, әсіресе партия қанап халықтарының ұлт зиялыларын шабуыл. Ол барлық отарлық режим кезінде дамыды Компартиясы, қатарына ұмтылуы тиіс, олар (колонизаторы) мүмкін еместігі туралы әсері ретінде «басқа партиялар болмаған жағдайда», әйтпесе ұлттық өзін-өзі билеу қанап массасы еркін анықтауға және тіпті өз мүддесін қорғауға жағдайды жасадық болып табылады ... таза қарағанда арам көп жұп болды Нұх кемесі, сұрыптау ... осы сомаға KIIGA кеңестік маркасы «мемлекеттік Баспа үйі» екенін ұмытпаңыз.