Топырақ эрозиясы

Топырақ дегеніміз жердің аналық жынысы, өсімдіктер және жануарлар дүниелері қатысуымен, климаттың әсерінен мыңдаған, миллиондаған жылдар бойы қалыптасқан табиғи күрделі зат

Жалпы көлемі – 51 млрд га
Құрылық -14 млрд га
Құрылықтың:
6,1 млрд га (41%) – Антарктикада мен Африка мұздары, құмдар, таулар, құрлықтағы өзендер мен көлдер, қалалар және кәсіпорындар тұрған жерлер
8,8 млрд га (59%) – ауылшаруашылық жерлер
4,0 млрд га (27%) – ормандар мен батпақтар
1,93 млрд га (13%) – егістік алқаптар, жолдар, сай-салалар

ТОПЫРАҚТЫҢ АТҚАРАТЫН ФУНКЦИЯЛАРЫ:
АДАМДАРДЫҢ, ӨСІМДІКТЕРДІҢ, ЖАНУАРЛАРДЫҢ ТҰРАТЫН, ӨМІР СҮРЕТІН ОРНЫ;
АДАМДАРДА АЗЫҚ-ТҮЛІКПЕН ҚАМТАМАССЫЗ ЕТЕТІН ОРЫН;
САНИТАРЛЫҚ ФУНКЦИЯ;
ИНФОРМАЦИЯ ТАСЫМАЛДАУШЫ

Топырақтың тозуының ж/е бүлінуінің себептері
Өнеркәсіптік қалдықтармен ластау
Ауыр металдарды жинақтау
Радиактивті элементтердің шоғырлануы
Ракета-ғарыштың қоқыстарумен ластану
Су басейнінің азаюы
Климаттың өзгеруі
Ауыл шаруашығы

Топырақтың ластану түрлері:
Физикалық (радиоактивті заттармен)
Химиялық (химиялық заттармен)
Биологиялық (ауру тудыратын микроорганизмдермен)

Топырақтың антропогендік әсерлер нәтижесінде бүліну.
Салдары:
Топырақ эрозиясы
Топырақтың тұздануы
Жердің құмға айналуы
Жердің батпақтануы
Топырақтағы қоректік заттардың азаюы
Топырақтың улануы

Эррозия- топырақтың үстіңгі құнарлы қабатының жел күшімен, ұшып, қар және жаңбыр суларымен ағып кетіп, құнарлы заттарынан айырылуы
Эррозия түрлері
СУ ЭРРОЗИЯСЫ
ЖЕЛ ЭРРОЗИЯСЫ

Топырақтың ауыр металдармен ластануынын қалалар мен аймақтар
бойынша көрсеткіші

ЭРРОЗИЯНЫ БОЛДЫРМАУ ҮШІН ҚОЛДАНЫЛАТЫН ШАРАЛАР
Ағаштар мен бұталар отырғызу
Көпжылдық шөптерді отырғызу
Гидротехникалық құрылыстар салу
Мал жоюды реттеу
Агротехникалық шараларды қолдану