Ыбырай Алтынсарин (1841-1889)

1841 жылы
Қостанай облысы,
Затобол ауданында
туған.
Мұсылманша оқып,
білім алған.
Жастан өз зеректігімен
көзге түскен.

Ыбырай
Данышпан
Педагог
Патриот
Ақын-жазушы
Түрлі салада
еңбек етті
Алғашқы
мектеп
ашқан адам
Бағалы шығарма
қалдырған
кемеңгер
Тілмаш
Іс-жүргізушы,
Уезд бастығы,
Аға көмекшісі
Кеңсе
жұмысымен
айналысты

Ыбырай – өз елін, халқын шын сүйген адам.
Өз халқының ауыр халін көріп, қайғырған шын
патриот
Ыбырай қазақ халқының талантты, сезімтал. Оқуға оқыласты, өнерге құштар, білімге зәру халық екенін әрдайым ескертіп отырды
Ыбырай – өзі жасап жатқан істің маңызы мен мақсатына тереңнен түсінген, нысанасы айқын, жаңашыл адам

Ыбырай Алтынсариннің әңгімелері
Бай мен жарлы баласы
Қыпшақ Сейітқұл
Киіз үй мен ағаш үй
Таза бұлақ
Надандық
Әке мен бала
Жомарт
Бақша ағаштары
Данышпан қазы

Алтынсариннің
белгілі өлеңдері
Жаз
Балғожа бидің баласына
жазған хаты
Кел балалар оқулық
Әй достарым
Өзен

Ертегі-аңыз ретінде келетін
шығармалары
Қара қылыш
Қара батыр
Алтын айдар
Жиренше шишен Тазша бала

Тілмаш болып, халқына қызмет етуді арман етті.
Сол арманның алғашқы қадамы 1861 жылы Торғайдан мектеп ашуға рұқсат алып аттанған сапарынан басталады, бұл мектеп 1864 жылы ғана ашылды.

“Жақсы адамдарды көрсем, олардың ақылын тыңдап, тәлім алсам деген менің әлдеқашанғы тілегім ...”

“Мектеп – қазақтарға білім берудің басты құралы. Біздің барлық
үмітіміз, қазақ халқының келешегі
осы, тек қана осы мектептерде. Әр нәрсеге дұрыс көзқарасы бар
адамдар қазақ арасында көбейтіп,
бүкіл халыққа әсер етеді”

“Өзімнің
оқушыларымды
мен туысқаным-
дай көремін,
біздің барлық
ісіміз де, тілегіміз
де материалдық
күшіміз де бір,
басқаша болуы
мүмкін де емес”

“Мен балаларды оқытуға, қойға шапқан аш қасқырдай, өте қызу кірістім”

Алтынсарин мұғалімдермен бірге Торғайдағы
қолөнер училищасы оқушыларының арасында

Ыбырай Алтынсарин - нағыз халықшыл жазушы, өмір шындығын озық идея тұрғысынан таныта білген кемеңгер суреткер, аса қажырлы қоғам қайраткері, заманының ең маңызды мәселесін көтеріп, жыр төккен азамат ақын, жаңашыл жазушы, сол жаңаның тынымсыз жаршысы. Өз бойындағы қуатын халық мақсаты үшін аямай жұмсаған адал жанды азамат.