Artefaritaj lingvoj

Grupoj de artefaritaj ligvoj
I. Filozofiaj lingvoj
II. Miksitaj lingvoj
III. Planlingvoj

Аналитический язык Джона Уилкинса
- Язык программирования Prolog
- Lingwe universelle de Kartezio 1629 j. (René Descartes)
- Analiza lingvo far John Wilkins

I grupo а) Projekto de filozofia sistemo: George Dalgarno – 1661 j.
“Skam” - «Dia favoro»,
“Skaf” - «adori»,
“Skab” - «juĝi»,
“Skag” - «peti»,
“Neka” - «ĉevalo»,
“Neke” - «azeno»,
“Neko” - «mulo».

F. F. Sudre (Fransua Sjudr)

I grupo b) Soljresolj F. F. Sudre – 1817 jaro.
«si» - «jes», «do» - «ne», «do-re» - «mi», «do-mi» - «vi», «re-do» - «mia», «do-re-do» - «tempo», «do-mi-solj» - «Dio» (interalie, tiu triado de tonalo do maĵoro harmonias kaj agrablas laŭ aŭdado), «solj-mi-do» - «diablo».

III. Planlingvoj:
Lingvoj, konstruitaj surbaze naciaj ligvoj
esperanto
novialj
interlingva
bolak
ido
okcidentalj
Idiom neŭtralj
interglos

I grupo C) Loglan ( Dr. James Cooke Brown ) – 1955 jaro.
Kaj ĝia ido Lojban
«GISMU» - radikaj vortoj el kvin literoj
«LUĴVO» - kunmetitaj vortoj el du kij pli da «gismo»
«ŜMAVO» - strukturaj vortoj
«BRIDI» - logika rilatumo
«SELBRI» - determinanta vorto por «BRIDI» Ekzeplo:
“la djan. klama le zarci” - «Joĥano iras vendejen»

I. Fragmentoj el kurso de lingua cosmica (LINKOS)
* ** *** **** *****…
* = 1, ** = 2, *** = 3…
1 + 1 = 2, 1 + 2 = 3…
…
A ® B: 2 + 3?
B ® A: 2 + 3 = 5.
A ® B: Korekte

UNL (The Universal Networking Language) – Universala lingvo de interreto1996 j.
http://www.unl.ias.unu.edu/
UW (de angla. universal word – universala vorto).
Paroj de specoj (f > S), kie f - ioma semantika bbinara rilatumo, kaj S - alia, diferenca de la tiu.
icl – hiponima rilatumo (de angla. inclusion)
equ – rilatumoj de sinonimio (equal)
ant - antonimioj (de angla. antonym)
obj - objekto (object)
agt - agento (agent) de akto.

The dog caught a wild cat
UNL-prezento:
[S]
agt(catch(icl>#event).@past.@pred.@entry, dog(icl>animal).@def) obj(catch(icl>#event).@past.@pred.
@entry, cat(icl>animal).@indef) mod(cat(icl>animal).@indef,wild(icl>#state, ant>domestic))
[/S]

dog
dog(icl>animal) - hundo (animalo)
dog(icl>male) - virhundo
dog(icl>#event, agt>human) – mordumi per hundoj (#event indikas je tio, ke la UW – estas iu ago
dog’s meat(icl>food) – viando por hundo
dog’s meat(icl>meat) - hundaĵo

II. Volapьk (Johann Martin Schleyer) – 1879 jaro.
“lцfon” - «ami»:
“lцfob” - «mi amas»,
“lцfom” - «li amas»,
“lцbobs” - «ni amas»,
“lцfoms” - «ili amas»,
“дlцfof” - «ŝi amis»,
“ilцfol” - «ci ekamiĝis»,
“olцfols” - «vi amos»

Preĝo «Patro nia» je VOLAPUKo
O Fat obas, kel binol in sьls,
paisaludomцz nem ola!
Kцmomцd monargдn ola!
Jenomцz vil olik, дs in sьls, i su tal!
Bodi obsik vдdeliki givelцs obes adelo!
E pardolцs obes debis obsik,
дs id obs aipardobs debeles obas.
E no obis nindukolцs in tentadi;
sod aidalivolцs obis de bad.
Jenosцd!

III. IDO (Louis Beaufront) -1907 j.
Planita kiel plibonigo de la ESPERANTO, finfine nur pelmelis en vicojn de entuziasmuloj de la projekto kaj malakiris popularecon, komparebla almenaŭ kun tiu, kiu iam havis VOLAPUKo

III. INTERLINGVA Giuseppe Peano – 1905 j.
Latino Sine Flexione
Havas unu formon de substantivo kaj adjektivo
Forestas sekso каj kaĝo
Unuecan por ĉiuj substantivoj finaĵo de pluraloj
Verboj ne ŝanĝas formojn depende persono aŭ nombro

III. NOVIALJ(Otto Jespersen)-1928 г.
Substantivoj ne havas sekson
Unueca finaĵo de pluralo
Adjektivoj kaj verboj ne ŝanĝiĝas depende persono kaj nombro
Domino de germanajn radikoj kaj gramatikaĵoj

Unueca universala lingvo
ESPERANTO
Estas perspektiva
disvastigita
Ĝi estas viaelekto por internacia komuniko!

Lingvo de Viljam Sajdis 1906 j.