Сусымалы құрама жемді престеу. Дарис 13

Сусымалы құрама жемдерді гранулге, брикетке, шар және таспа тәріздес түрге айналдыру – престеу деп аталынады.
Бұл кезеңде келесі нәтижелерге жетуге болады:
Биоқұрама жемнің көлемін азайту арқылы науалар, қамба, силос, қоймаларды тиімді пайдалану, сондай-ақ тасымалдаушы механизмдердің сыйымдылығының артуы;
1

өзіндік сұрыпталу жойылады, еңбек етудің санитарлы – гигиеналық жағдайы жақсарады;
өнімнің тауарлақ түрі артып, микроорганизмдердің едәуір азаюы сақтау мерзімінің ұзаруына себеп болады;
мал мен құсты азықтандыруда биоқұрама жемнің сіңімділігі артып, бұл кезеңде шығын азаяды.
2

Сусымалы материалдың престелуі оның физикалық, механикалық қасиеттеріне (беріктілігі, қаттылығы, серпімділігі т.б.), гранулометрикалық құрамына, ылғалдылығына, температураға және көптеген факторларға байланысты.
3

Материалдың престелуін түрлі әдіспен анықтайды: тығыздығы берілген брикетті алуға қажетті қысым, қысым шамасына сәйкес брикеттің тығыздығын анықтау, сондай-ақ брикеттің қысымға байланысты түрлі физикалық және механикалық қасиеттерін білу.
4

Сурет 13.1 - Сусымалы материалдардың престеу диаграммалары: а-престелуі қиын материал;
б-престелуі орташа материал; в-жеңіл престелетін материал.
5

Сурет 13.2 - Сусымалы материалдарды престеу кезеңдері
6

Бірінші кезеңде жүктеу күшінің әсерінен ұсақ бөлшектер жылжу мен түрлі жайғасуы арқылы өнім тығыздылығы артады. Бұл кезеңде бөлшектер арасындағы ауаның көп мөлшері ығыстырылады. Бастапқы тығыздалу шағын энергияны ғана қажет етеді.
7

Екінші кезеңде бөлшектер деформацияланады. Шығындалған көп мөлшерлі энергия жылуға, бөлшектердің түр өзгерісіне және оның еркін беттердің түзілу энергиясына жұмсалады.
8

Престелудің үшінші кезеңінде аса жоғары қысымның әсерінен бөлшектердің серпімді деформациялары пластикалық деформацияларға айналып, брикеттің берілген формасы сақталады.
9

Сурет 13.3 - Материалдың тығыздығының престеу қысымына тәуелділігі
10

Тұтастық жорамалы негізінде алынған Н.Ф.Кунин мен В.Д.Юрченконың теңдеуі кең қолдану тапты
11

мұндағы ρ – қысымға сәйкес материалдың тығыздығы, кг/м3;
ρпр – шекті шартты тығыздық, кг/м3;
Ко – бастапқы престеу коэффициенті;
а – сығымдалудың азаю коэффициенті;
р – престеу қысымы, Па.
12

Сурет. 13.4. Пресс-гранулятордың жұмыс мүшелері:
1 – матрица; 2 - пресстеуші біліктер.
13

Сурет 13.5-Матрица мен престеуші роликтердің жалпы көрінісі
14

Сурет 13.6-Пресс-гранулятордың жалпы көрінісі
15

Сурет 13.7-Пресс-гранулятордың технологиялық схемасы
16

Пресс-гранулятор ДГ

Пресс-гранулятор ДГ

Техникалық көрсеткіштері

Балапандарды жемдеу үшін өлшемдері 2....3 мм болып келген гранулдар қажет. Алайда мұндай гранулдерды өндіру тиімді емес. Өйткені, бұл жағдайда престің өнімділігі аса төмендеп, ал меншікті энергия шығыны өсіп кетеді. Сондықтан диаметрі 10 мм- ге дейінгі гранулдарды ұсатып, оларды сұрыптау арқылы түйіршік биоқұрама жем алынады.
17

13.8 – сурет. Түйіршік биоқұрама жем өндіру желісі.
18