Тақырыпқа байланысты білімді жүйелеу

Міндеті:
1. Элементтердің периодтық жүйеде орналасуын есте сақтау.
2. Элементтердің атом құрылысын анықтай білу.
3. Элементтердің металл не бейметалл екенін ажырата білу.

Сабақтың көрнекілігі: ПК, медиапроектор, алюминилік фольга, алюминий сымы, алюминилік банка, алюминилік қасық және кружка. Әрбір оқушының үстелінде –тәжірибе жасау үшін керекті құралдар: алюминий (гранулы, кусочки проволоки, полоски от упаковочной банки); ерітінді: тұз қышқылы, натрий гидроксиді, алюминий сульфаты; спиртовка, ұстатқыш, пробиркалар, сіріңке. сабаққа қосымша материал (презентация)
Сабақтың түрі: Тақырыпқа байланысты білімді жүйелеу
Сабақтың әдісі: Жаңа ұғым қалыптастыру.

І. Ұйымдастыру.
ІІ. Үй тапсырмасын тексеру
1. "Ой қозғау" (сұрақ-жауап)
2. Тест тапсырмасы

Үй тапсырмасын тексеру.
№ 7 есеп
№9 есеп
№ 10 есеп
Реттік нөмірі 13,27,56 ға тең элементтердің электрондық формуласын жазыңдар.
19
К
22
Ті
27
Со
36
Аs
33
Кr
атомдарында электрондардың таралуының электрондық формуласын жазыңдар.
4 период элементтеріне сәйкес келетін электрондық формуласын көрсетіңдер

Өткен сабақты пысықтау.
1. Мені анықта
І топ
ІІ топ
ІІІ топ Ескі мата сөз болмас,ескі .......... біз болмас.
Қойдың сүті - .....................
От көмір жейді, тот ................ жейді
Арпа бидай ас екен, алтын- .................. тас екен.
Өнерлінің қолы алтын,өлеңшінің сөзі .......................
Пәлен жерде алтын бар, барсаң ............. та жоқ.
темір
қорғасын
темір
күміс
алтын
мыс

Ой-қозғау сұрақтары
1.Д.И.Менделеевтің периодытық жүйесіндегі көледенең қатар қалай аталады.
2.Д.И.Менделеевтің периодтық жүйесіндегі тігінен жатқан қатар қалай аталады.
3. Периодтық заң дегеніміз не?
4.Изотоптар дегеніміз не?
5. Атом құрылысының моделін ұсынған кім
6. Атом ядросының құрамы

Қазанның 15-і
Атом құрылысы тұрғысынан Д.И.Менделеевтің периодтық жүйесінің құрылысы, элементтердің қосылыстары.

Период
үлкен
кіші
Топ
негізгі
қосымша

химиялық элементтердің атом құрылысы
химиялық элементтің периодтық жүйесі
1. Элементтердің реттік нөмірі
2. Период нөмірі
3. Топ нөмірі
Ядроның заряды,протондар және электрондар саны.
Электрондық қабат саны
Сыртқы қабаттағы электрон саны (негізгі топша үшін)

Химиялық таңбасы, аталуы
К калий
Химиялық элементтің периодтық жүйедегі орны, салыстырмалы атомдық масса К IV период,І негізгі топша, рет саны 19, Аr 39г
Атом құрамы, құрылысы
Қасиеті
19 p, 20n, 19e + 19 ) ) ) )
2
8 8 7
К - металл, валенттігі І
К О , КОН
2
Оксид, гидроксид, ұшқыш сутекті қосылыстарының формуласы

Оқулықпен жұмыс 69 бет №7, №8, №9

Есептер шығару
карточкамен жұмыс

Химия ғажайып
тапсырма
Тотияйын ерітіндісіне (СuSO ) темір шеге салынады,
біраз уақыттан кейін шегенің бетін қызғылт мыс қабаты қаптайды.
Реакция теңдеуін жазып,осы құбылысты түсіндіріңіз.
4

Логикалық есеп

І топ
ІІ топ
ІІІ топ
Химиялық элемент А,В,С
Д.И.Менделеевтің периодтық жүйесінде
бір периодта орналасқан.
А элементі ауада ең көп
таралған элемент,
ал В элементі А элементі
нен кейінгі ауадағы
ІІ орындағы эл
С элементі оттекті қосылысындағы
валенттігі мен сутекті
қосылысындағы
бірдей.А,В,С қай элементтер
3 химияық элемент Х,Y, Z бір периодта орналасқан.
Осы периодта жер қырты
сында ең көп таралған
элемент бар.Х элементі екі дайлы, ал Х пен Y эле
менттері ХY қосылысын түзеді.
Y элементі Z элементімен
ZY қосылысын түзеді.
Z элементінің реттік нө
мірін Х және Y элемент
терінің орташа
арифметикалық
шамасы ретінде
есептеуге болады
Үш химиялық элемент А,В,С
ең күшті оттекті қышқыл
түзетін периодта
орналасқан.А және С
элементті бейметалдар,
ал В элементі екі дайлы.
В элементі А элементімен
әрекеттескенде В А қосылыс
түзеді.С элементінің А және В элементінен айырмашылығы оның жоғарғы оттекті
қосылысындағы валенттігі ұшқыш сутекті
қосылысындағы
валентігіне тең.

ІХ. Химия және адам
Жетекшілерге берілген тапсырма

"Менің мекен жайым қандай?"
кесте бойынша толтыру

Химиялық таңбасы, аталуы
Химиялық элементтің периодтық жүйедегі орны, салыстырмалы атомдық масса
Атом құрамы, құрылысы
Қасиеті
Оксид, гидроксид, ұшқыш сутекті қосылыстарының формуласы

Тест тапсырмалары

1.Периодтық заңды кім ашқан? А) А.М.Бутлеров Б) М.В.Ломоносов Ә) Д.И.Менделеев В) Н.Н.Бекетов
2. Атом ядросының заряды +13 ке тең элементте неше электрон болады? А) 3 Ә) 13 Б) 16 В) 15
3.Төмендегі формулалардан оксидтер қатарын көрсет? А) СuO, NaOH, CLO Б) K, Ca, Na Ә) MgO, FeO, CuO В) Al, HCl, Fe

5. Электрондық формуласы ......3d 4s мен аяқталатын элементтің реттік нөмірін анықтаңыз? А) 23 Ә) 24 Б) 25 В) 26
7. Периодтық заң қай жылы ашылған? А) 1863 Ә) 1867 Б) 1865 В) 1869
6. p, d орбиталдарында неше ұяшықтар бар? А) 3, 5 Ә) 1, 5 Б) 7,3 В) 7, 1
4. Атом ядросының заряды 21 ге тең болатын элемент атомының құрылысына төмендегі конфигурациялардың қайсысы сәйкес? А) 2881 Ә) 28182 Б) 2892 В) 28102
8. Мына ұшқыш сутекті қосылыстар RH RH қай топқа тән? А) 4,6 Ә) 4,3 Б) 5,2 В) 6,2
5
2
2
4

Химиялық шытырман

Периодтық жүйеде 8 период бар.
Топ бойынша бейметалл қасиет артады.
І топ сілтілік топ
І,ІІ,ІІІ периодтар
үлкен периодтар
Периодтық жүйеде 8 топ бар
Na-бейметалл
Ғ активті бейметалл
Галогендер бейметалдар
Период бойынша эелементтердің
металдық қасиеті
кемиді.
мәре
иә
иә
иә
иә
иә
иә
жоқ
жоқ
жоқ
жоқ
жоқ
иә
иә
1
2
3
4
5
6
7
8
9

шешуі:
1 4 8 5 6 9 7 мәре